De Havenfeesten 1968

Feest aan de Maas

Cuijk heeft een zekere reputatie hoog te houden wat betreft feesten. Denk aan de Kuukse elfkroegetocht met de carnaval en het Vierdaagsefeest in de zomer. Maar ook ver daarvoor organiseerde het levenslustige Maasstadje al grote feesten: ‘de onafhankelijkheidsfeesten’ in 1913, ‘Cuijk 2000 jaar’ in 1948, de ‘Sesamfeesten’ in 1957 en de ‘Havenfeesten’ in 1968.

‘Grote kermis op het raadhuisplein, boottochten per Nicolet naar de haven, etalagewedstrijd Cuijkse Middenstand, foto- & diawedstrijd, iedereen in zeemans-tenue en heel Cuijk steekt de vlag uit’. We schrijven juni 1968. Cuijk had weer eens reden een feestje te bouwen.

Zeg nou zelf, wie was eerst? Cuijk of Parijs?

Eén haven is geen haven, twee havens is een halve haven, maar drie havens is een echte Brabantse Maashaven. Drie Brabantse gemeenten, Cuijk, Oss en Waalwijk besloten in de jaren zestig de handen ineen te slaan om de werkgelegenheid in Midden- en Noordoost Brabant te verbeteren. Deels om bestaande werkeloosheid op te vangen, maar ook om nieuwe arbeidsplaatsen voor de toekomst te creëren.  “Tot 1980 moeten er in de drie gemeenten 9000 nieuwe arbeidsplaatsen bijkomen” aldus de initiatiefnemer burgemeester Louis Jansen van Oss.

Via de stichting Brabantse Maashavens zou men eensgezind nieuwe industrie werven voor de bedrijfsterreinen rondom deze nieuwe Maashavens. Mocht een ondernemer niet slagen bij een van de drie, dan zou er gewezen worden op de ideale mogelijkheden bij de andere twee havens. Elkaar geen vliegen afvangen maar een gecoördineerd beleid voeren naar voorbeeld van Rotterdam en de Maasvlakte. Waalwijk had 54 hectare industrieterrein gereed, Cuijk ruim 80 en Oss zelfs 100 hectare. In de toekomst kon er nog meer, veel meer natte industriegrond aan toegevoegd worden. Prijzen lagen tussen de 15 en 20 gulden per vierkante meter.

Brabant ligt niet aan de zee, maar dit trio Maashavens lag wel goed gepositioneerd tussen de havens van Rotterdam, Amsterdam en Antwerpen enerzijds en het grote Duitse industriële Ruhrgebied en de Limburgse en Luikse mijn- en industriegebieden aan de andere kant. Bovendien ligt de Maas evenwijdig aan de Rijn, een belangrijke Europese vaarweg, waarmee het via meerdere kanalen verbonden is. En ook de Maas kan bevaren worden door grote binnenvaartschepen, tot 2000 ton. Al met al een uitstekende aansluiting op het Europese waterwegennet.

Het Gat van Geluk in Linden was gedicht en ernaast een enorm nieuw gat gegraven, dat als Cuijkse Maashaven dienst ging doen. Een binnenhaven, uitmondend op de Maas, dicht bij het Maas-Waal kanaal en met keersluis. Rondom de havenarmen een groot industrieterrein met intussen al drie grote en enkele kleinere industrieën. Cuijk had nu ook een ‘nat’ industrieterrein, aantrekkelijk voor industrieën die op Duitsland georiënteerd zijn. Een miljoenenproject dat uiteindelijk veel werkgelegenheid opleverde voor het Land van Cuijk. Cuijk had ook voor het omringende gebied een belangrijke werkgelegenheidsfunctie.

Onder het knallen van vuurwerk, het loeien van sirenes en metershoge waterfonteinen werden successievelijk de havens van Waalwijk, Oss en Cuijk op vrijdag 14 juni 1968 geopend door prins Bernhard. Burgemeester Jansen glunderde, als oud-burgemeester van Cuijk was het voor hem die dag dubbel feest.

Opening haven Katwijk door Prins Bernhard. Op de voorgrond burgemeesters L.F.W. Jansen uit Oss, B.L.A. van Zwieten uit Cuijk en Prins Bernhard. Naast mevrouw van Zwieten oud commissaris van de koningin in N-Brabant Kortmann.

En Cuijk zou Cuijk niet zijn wanneer de geboden feestmogelijkheid niet met beide handen werd aangegrepen. Op het gebied van feestvieren had Cuijk immers een naam te verliezen. Het werd een feest in havenstijl; het gemeentebestuur installeerde een Scheepsraad die de opdracht kreeg een groots feestprogramma samen te stellen met voor elk wat wils. Zo geschiedde en Cuijk veranderde een weekend lang in een heuse Havenstad.

De straten in het uitgaanscentrum kregen toepasselijke namen: Kattendrek, Adelborstwering, Waterlanderdreef en er was zelfs een Valreeperbahn (niet bekend of daar nog getippeld is). Gebouwen werden fraai verlicht, zoals de in een vuurtoren met draailicht herschapen Raadhuistoren. Het gemeentehuis werd met reeksen gloeilampen in lichterlaaie gezet, daar werden immers de havenbelangen behartigd. Openbare lokaliteiten kregen namen van zeemanskroegen, de schouwburg heette in dat weekend ‘Stout bij Nacht’. De muziek werd verzorgd door kapellen zoals de Kapseizers, de Zeeschuimers, de Waterjokers, de Januskapel en zo nog een paar. De kapellen bestonden uit muzikanten van fanfare Caecilia.

In korte tijd liep half Cuijk met kapiteinspetten, gestreepte truitjes en matrozenkalotjes (was dit misschien de inspiratie voor Jean Paul Gaultier?). De truitjes werden huis-aan-huis verkocht voor slechts 1 gulden en met deze zeemanskleding aan had je gratis toegang tot de ‘Stout bij Nacht’. Op straat waande je je tussen de passagierende bemanningen van zeeschepen in een wereldstad.

Vrijdagmiddag 14 juni om precies 16.00 uur loste Prins Bernhard van af het motorschip de Nicolet met een schertskanon een salvo op de sluisdeur, waarna deze langzaam omhoog ging, onder het oorverdovende lawaai van vuurwerk. Daarbij kwam de slagzin ‘vaart wel in welvaart’ tevoorschijn. Een zeer groot deel van de Cuijkse bevolking was daarbij aanwezig in die bekende streepjestrui. Dit was ook meteen het startschot voor het 3-daagse zeemans-carnaval in Cuijk.

Miss harbour Cuijk 1968; Joke Veerenhuis, secretaresse bij Homburg

Een programma met onder andere een draaiorgelconcours waarbij de beste 10 draaiorgels uit Nederland in actie kwamen, een taptoe verzorgd door de wereldkampioenen ‘de trommelaeren van Roesendaele’, een wielerronde, de ronde van Cuijk, een heuse miss-haven verkiezing (mocht niet in badpak!) en een voetbalwedstrijd van JVC tegen de (het stond er echt) ‘sterkst denkbare combinatie’ uit VCA – SIOL – Vianen Vooruit – HBV en Gassel. JVC dobberde tussen hoop en vrees.

De Havefeesten in de Korenbeurs

Verder nog een kermis, dansen in de talrijke havenkroegen, die zeer goede zaken deden, een kleurwedstrijd voor de jeugd op de kademuur (om de toen al aanwezige graffiti te maskeren), een havenrally, een hengelconcours, een internationaal volleybaltoernooi, een Beatbal op de rolschaatsbaan in Cuijk-Noord enzovoort.

Een feest voor iedereen dat besloten werd met een groots vuurwerk ‘zo groot alsnog nooit in Cuijk vertoond’. Een magnifiek schouwspel, afgestoken van af de Limburgse Maasoever. Met de Mookse Bergen op de achtergrond een waar sluitstuk van de memorabele Havenfeesten.